Trade Stilleri: 4 Yaygın Alım Satım Stili
Trade stili, yani alım satım (takas) stili, borsada pozisyonlarınızı ne kadar süre taşıyacağınızı ve piyasayı ne sıklıkla izleyeceğinizi belirleyen yaklaşımdır. Dört yaygın stil vardır: scalping, günlük takas, salıncak takası ve pozisyon takası. Doğru stil, kişiliğinize ve ayırabileceğiniz zamana göre seçilmelidir; popüler olan stil herkese uymayabilir.
Kendi Borsa Kişiliğiniz Keşfedin
Ortalama bir yeni başlayan, kendi takas stilini takip ettiği gurulardan, internet sitelerinde okuduklarından veya popüler stillerden seçer. Ortalama bir tüccar da kendi kişiliğini, etraftan duyduğu bu takas stiline uydurmaya çalışır. Bu sıralama terstir: önce kişiliğinizi tanımalı, sonra stile karar vermelisiniz.
Birkaç örnekle yukarıda ne demek istediğimizi anlatalım. Günlük alım satım yapmak istiyorsanız günde 3 ile 8 saat kadar borsa grafiklerini ve haberleri izlemeniz gerekebilir. Gün içinde bu zamanı ayıramıyorsanız günlük ticaret size uymayacaktır. Tam tersi durum da geçerlidir: sabırlı değilseniz, aldığınız bir menkul kıymeti satmanız çok zaman alacağından hedeflediğiniz kârları görmek için beklemeye dayanamayabilirsiniz. Başlamadan önce kendinize şunu sorun: borsaya başlamaya uygun muyum ve bu işe günde ne kadar vakit ayırabilirim?
Dört Yaygın Takas Stili
Aşağıdaki dört takas stilini karışık olarak da deneyebilirsiniz. En sağlıklısı pozisyon takası olsa da serbest bir piyasada diğer stiller de olmazsa olmazdır. Karşınıza bir gün scalping yapma fırsatı geldiğinde tarzınıza sıkı sıkıya bağlı kalmak, sizi olası yüksek kazançlardan mahrum bırakabilir. Bu kazanç kaybını yaşadığınızı fark ediyorsanız teorik olarak doğru yoldasınız. İstatistikler, pozisyon takası dışındaki stillerde borsacıların %70'inden çoğunun zarar ettiğini gösteriyor.
Scalping ya da Momentum Takası
İlk olarak en stresli olan scalping, yani momentum tarzını anlatıyoruz. Bu tarzda genelde otuz saniye ile beş dakika aralığındaki grafikler kullanılır ve takas, günün en yoğun saatlerinde yapılır. Ortalama bir pozisyon 1 dakika kadar açık durur. Bu yüzden en yoğun tahtalara birkaç saat boyunca tüm dikkatinizle odaklanmanız gerekir; çok küçük alım ve satım işlemlerine tepki vermek gerekir. Analizlerinizde hata yapmamalı ve bu yoğun takas stresine katlanmalısınız. Bu tarz, salıncak takası yapan yatırımcılara benzetilebilir ama aralarında ufak farklar vardır.
Günlük Takası
Günlük takasın yukarıdakilerden farkı, alım satım işlemlerinizin biraz daha uzun sürmesidir: pozisyonları 10 dakika ile bir saat aralığında hesabınızda bekletirsiniz. Bu da sizi tüm gün piyasaları izlemek zorunda bırakır. Genelde beş dakikalık grafikler tercih edilir ve asla gün aşırı pozisyon devredilmez. Hızlı işlem çıktığınız için emir türlerini iyi bilmek bu stilde size büyük avantaj sağlar.
Salıncak Takası
Salıncak takası (swing trading), sabırlı olan ve pozisyonlarını günlerce bekletebilen yatırımcılar tarafından tercih edilir. Genelde günlük bir işi olan veya borsaya ayırabileceği zamanı limitli olan kişilerde bu tarzı görürsünüz. Dört saatlik veya bir saatlik grafikler tercih edilir. Bu tarzda en çok kullanılan taktik şudur: saatlik grafikte başlamış bir trende, günlük grafiğe göre iyi bir pozisyondan giriş yapılır ve trend birkaç gün bekletilir.
Bu tarzın en önemli detayı, stop-loss (zarar durdurma) seviyelerinin esnek olmasıdır. Yatırımcı borsa dalgalanmalarını iyi tahmin etmeli ve pozisyonlarını gerekli noktalarda kapatmalıdır. Fiyatların sınıra dayandığı hareketli günlerde devre kesici gibi piyasa mekanizmalarının nasıl çalıştığını bilmek de işinize yarar.
Pozisyon Takası
Tüm ana takas stilleri arasında pozisyon takası en uzun vadeyi içerir. Pozisyon alan kişi, işlem yaptığı finansal araçta önemli bir değer değişikliğini yakalamak için birkaç hafta ilâ aylar, hatta yıllar boyunca aynı pozisyonu taşıyabilir. Tutma süresi boyunca bağımsız düşünmeli ve piyasa gürültüsünü göz ardı etmelidir. Pozisyon alan kişi alım satımları analiz etmek için günlük, haftalık, aylık ve bazen üç aylık grafiklere bakar.
Pratik çıkarım: Hangi stili seçerseniz seçin, stili hayat rutininize uydurun; hayatınızı stile uydurmaya çalışmak yorucudur. Borsaya yeni adım atıyorsanız borsaya nasıl başlanır rehberimizle başlamak ve borsanın temel işleyişini öğrenmek, bu stilleri çok daha anlamlı hâle getirir.