Lot Ne Demek? Borsada ve Forekste Lot Anlamı ve Hesabı
Lot, borsada alım satım yapılan hisse miktarını anlatan bir ölçü birimidir ve dilimizdeki karşılığı "pay" kelimesidir. "Kaç lot aldın?" derken aslında "Kaç pay aldın?" diye soruyorsunuzdur. Hesabı da kolaydır: 5 ₺'lik bir hisseden 100 ₺'lik alım yaptığınızda 20 lot, yani 20 pay almış olursunuz.
Lot kelimesi nereden geliyor?
Lot, İngilizcede "çok miktarda" anlamına gelen bir kelimedir. Borsalarda lot kelimesi, çok sayıda hisse alınmasını ifade etmek için kısaltma gibi kullanılmıştır. Dilimizdeki karşılığı "pay" kelimesidir; takas yaparken birçok piyasada pay alır, satarız. Piyasalarla yeni tanışıyorsanız önce borsanın temel işleyişine bakmak faydalı olur.
Küçük bir not: "pay" kelimesinin doğrudan İngilizce karşılığı "share" kelimesidir. "Hissedar" kelimesi "shareholder", "pay piyasası" ise "stock market" olarak ifade edilir. Pay ile lot arasındaki fark gibi, bu kullanım farklılıkları kültürlerin farklılıklarından kaynaklanır.
Lot ya da Pay Nasıl hesaplanır?
Formül çok basittir: Bir malın alım fiyatına, alım yaptığınız para miktarınızı bölün.
Örnek: Hisse senedi piyasasında 5 ₺ maliyetle 100 ₺'lik alım yaparsanız, 100 ₺ / 5 ₺ = 20 lot (20 pay) alım yapmış olursunuz. Görüldüğü gibi borsada lot sayısı, doğrudan pay sayısını verir. Bu hesabı her alımda baştan yapabilirsiniz; alacağınız tutarı ve hissenin fiyatını bildiğinizde lot sayısı hemen çıkar.
Alım yaparken kaç lot istediğinizi emirle belirlersiniz; doğru emri seçmek için emir türleri yazımız size yardımcı olur.
Forex piyasalarında ise lot tanımları farklı olabilir. Örneğin "bir lot dolar" demek "yüz bin dolar" demektir. Bu durumlarda mikro lot gibi yeni kavramlar da bizi karşılar. Dolar üzerinden lot büyüklüklerini şöyle özetleyebiliriz:
| Lot türü | Kaç lot? | Dolar karşılığı |
| Lot | 1 lot | 100.000 dolar |
| Mini Lot | 0,1 lot (10.000 birim) | 10.000 dolar |
| Mikro Lot | 0,01 lot (1.000 birim) | 1.000 dolar |
Mini Lot nedir?
Mini Lot, 0,1 lot yani 10.000 birime eşittir. Yani 1 lot 100.000 dolar demekse, 1 mini lot 10.000 dolar demektir.
Mikro Lot nedir?
Mikro lot büyüklüğü 0,01 lot demektir. Yani 1 lot 100.000 dolar demekse, 1 mikro lot 1.000 dolar demektir.
Tablodan da görülebileceği gibi lot türleri arasında on katlık fark vardır: her adım büyüklüğü onda birine düşürür. Yani aynı miktarda parayla hangi lot türünü kullandığınız, kaç birim işlem gördüğünüzü belirler. Bu yüzden hangi piyasa için konuştuğunuzu bilmek önemlidir; aynı "lot" kelimesi borsada 1 payı, forexte 100.000 birimi gösterebilir.
Pratik özet
Borsada lot, pay ile aynı şeydir; kaç lot alacağınızı bulmak için ödediğiniz tutarı hissenin fiyatına bölün. Forex tarafında ise lot büyüklükleri değişir: 1 lot 100.000, mini lot 10.000, mikro lot 1.000 birimdir. Alım satıma başlamadan önce küçük bir tutarla bu hesabı kendiniz yapmayı denemek, konuyu pekiştirmenin en kolay yoludur; ilk adım için borsaya nasıl başlanır rehberimize göz atabilirsiniz.
Lot Büyüklükleri: Borsa ve Foreks Karşılaştırması
Lotun karşılığı her piyasada aynı değildir; bu yüzden hangi piyasada işlem yaptığınızı bilmek gerekir:
| Piyasa | 1 Lot Ne Kadardır? |
|---|---|
| Borsa İstanbul (pay piyasası) | 1 lot = 1 pay (adet) |
| Foreks — standart lot | 100.000 birim para birimi |
| Foreks — mini lot | 10.000 birim |
| Foreks — mikro lot | 1.000 birim |
BİST'te lot ile adet aynı şeydir; "20 lot" dendiğinde 20 pay anlaşılır. Forekste ise lot, standart işlem büyüklüğünün katlarıdır; 0,01 lot gibi kesirli ifadeler mini ve mikro işlemleri anlatır — bunu 0.01 lot ne demek? yazımızda örnekledik. Lotun parasal değerini hesaplamak için 1 lot değeri nasıl hesaplanır? rehberimize, kaç adet ettiği için 1 lot hisse kaç adet? yazımıza bakabilirsiniz.