Borsa Kısaltmaları ve Anlamları: Tahta Rehberi
Borsada kısaltmalar, tahta ekranlarında, mobil uygulamalarda ve yatırımcı yazışmalarında yer açmamak için kullanılan kısa işaretlerdir. Overall, GG, SABS, T2, S adet gibi ibareler ilk bakışta şifre gibi görünür; ancak her birinin tek satırlık bir anlamı vardır. Bu rehber, BİST tahtalarında en sık karşılaşılan kısaltmaları ve terimleri tek tabloda toplar; derinleşmek istediğiniz başlığın ayrıntılı yazısına tablodan geçebilirsiniz.
Tahta ve Uygulama Kısaltmaları
| Kısaltma | Anlamı | Tek Cümlede |
|---|---|---|
| Overall / Ort | Günün ağırlıklı ortalama fiyatı | İşlemlerin hacme göre ortalaması; son fiyatla karıştırılmamalıdır. |
| AGOA | Ağırlıklı ortalama fiyat | Overall ile aynı bilgiyi veren tahta kolonu. |
| A | Alış | Tahtanın alış tarafı; bekleyen alış emirlerinin fiyat ve adedi. |
| S | Satış | Tahtanın satış tarafı; "S adet" satış kuyruğunun kalınlığını gösterir. |
| T1 / T2 | Takas durumu etiketi | İşlemi gerçekleşmiş ama takası tamamlanmamış payları gösterir. |
| GG | Gözden geçirilmiş fiyat | Hedef fiyat tablosunda güncellenmekte olan hedefi anlatır. |
| SABS | Sermaye artırımı bedelsiz | Hissedara ücretsiz pay veren bedelsiz sermaye artırımı. |
| N/A | Veri yok (not available) | O kolonda gösterilecek değerin bulunmadığını belirtir. |
| KAP | Kamuyu Aydınlatma Platformu | Şirketlerin resmi bildirimlerini yayımladığı platform. |
Yatırımcı Jargonunda Kısa Kavramlar
| Terim | Anlamı |
|---|---|
| Spek | Spekülatif hisse; sert oynayan, kısa vadeli ilgiyle hareket eden tahta. |
| Yönsüz | Trend üretmeyen, dar bantta yatay seyreden hisse. |
| Tahta | Bir hissenin canlı alış-satış emir ekranı. |
| Duvar | Tahtada büyük miktarda bekleyen emir; alış duvarı fiyatı tutar, satış duvarı yukarıyı keser. |
| Likit | Yüksek hacimli, kolay alınıp satılabilir hisse grubu. |
| Lot | BİST'te 1 adet hisseye karşılık gelen işlem birimi. |
| Hacim | Gün içinde işlem gören toplam lot veya tutar. |
| Tavan | Günlük en yüksek fiyat sınırı; önceki kapanışın %10 fazlası. |
| Taban | Günlük en düşük fiyat sınırı; önceki kapanışın %10 altı. |
Kod Sonekleri Aynı Şey Değildir
Yukarıdaki kısaltmalar tahta ibareleriyken, hisse kodlarının sonundaki harfler enstrümanın türünü anlatır: E eski pay, Y yeni pay, R rüçhan, V varant, G gayrimenkul sertifikası gibi. İkisini karıştırmak emir hatasına yol açar; sonek harflerinin tam tablosunu hisse senetlerinin sonundaki harfler ve anlamları yazımızda bulabilirsiniz. G sonekinin özelinde ne anlama geldiğini merak edenler borsada G ne demek yazımıza göz atabilir.
Bu Kısaltmaları Nerede Görürsünüz?
Aracı kurumunuzun tahta ekranı kolon başlıklarıyla (A, S, overall/AGOA, T2), portföy ekranı etiketleriyle (T1/T2) ve hedef fiyat tablolarıyla (GG) karşılaşır. Şirket tarafındaki işlemler ise KAP bildirimlerinde SABS gibi kısaltmalarla anılır. Bir ibareyi çözemiyorsanız önce nerede gördüğünüzü belirleyin: tahta kolonu mu, portföy satırı mı, KAP bildirimi mi? Aynı harf farklı tablolarda farklı şeyler anlatabilir.
Derinleşme Yolu
Aşağıdaki yazılar, tablodaki en çok sorulan kısaltmaların ayrıntılı rehberleridir:
- Overall ne demek — gün ortalaması ve piyasa anlamı
- T2 overall ne demek — takas bekleyen paylar
- GG ne demek — hedef fiyat güncellemesi
- SABS ne demek — bedelsiz sermaye artırımı
- Spek hisse nedir — spekülatif tahtalar
- Yönsüz hisse ne demek — trend üretmeyen seyir
- S adet ne demek — tahta kuyrukları
- Tavan ne demek — günlük üst sınır
- Taban ne demek — günlük alt sınır
Sonuç olarak borsadaki kısaltmalar ezberlenen şifreler değil, birkaç kavramın kısa yazımlarıdır: fiyat ortalamaları, takas durumu, emir kuyrukları ve sermaye işlemleri. Bu kavramları bir kez anladığınızda tahtadaki her ekran okunabilir hale gelir. Genel terimler için borsa terimleri sözlüğü bölümümüzden, fiyat bantlarının işleyişi için yüzde 10 kuralı yazımızdan devam edebilirsiniz.
Önemli Uyarı: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır ve kesinlikle yatırım tavsiyesi olarak kabul edilmemelidir. Yatırım kararları kişisel finansal durum, risk toleransı ve piyasa bilgisi gibi birçok faktöre dayanır. Yatırım yapmadan önce mutlaka bir finansal danışmandan profesyonel tavsiye almanız önerilir. Bu içerikte yer alan bilgilerin kullanımından kaynaklanabilecek herhangi bir kayıp veya zarar için sorumluluk kabul edilmemelidir.